Caching

Redis

Redis is een supersnelle opslag voor gegevens in het geheugen. Je gebruikt het bijvoorbeeld voor cache, sessies, live statistieken, berichten en ranglijsten. Het ondersteunt strings, lists, sets, sorted sets en hashes. Persistence naar disk is optioneel. Single-threaded maar extreem snel.

AAA

Database

Reverse Proxy

Een reverse proxy ontvangt clientverzoeken en stuurt ze door naar backendservers, als één centraal toegangspunt. Toepassingen zijn load-balancing, caching, SSL-terminatie, beveiliging (backends afschermen) en compressie. Clients zien de backend niet. Voorbeelden: Nginx, HAProxy, Varnish.

AAA

Netwerk

Time To Live

TTL bepaalt hoe lang een DNS-record in de cache mag worden opgeslagen voordat het opnieuw moet worden bevraagd bij de nameserver die de records voor het domein beheert. Uitgedrukt in seconden (meestal 300-86400). Lagere TTL-waarden zorgen voor snellere propagatie van wijzigingen, hogere waarden verminderen DNS-queries. Belangrijk bij domeinmigratie.

AA

Netwerk

Proxy Server

Een proxyserver stuurt verzoeken namens clients door: de client verbindt met de proxy, de proxy met het doel. Toepassingen zijn anonimiteit (IP verbergen), contentfiltering, caching, toegangscontrole en het omzeilen van geoblokkades. Typen: forward (client-side), reverse (server-side) en transparant/anoniem/elite.

AA

Netwerk

Key-value store

Een key-value store is een eenvoudig NoSQL-opslagmodel waarbij elke waarde wordt opgeslagen en opgezocht via een unieke sleutel. Het is zeer snel, horizontaal schaalbaar en ideaal voor caching, sessies, configuratie en realtime data. Voorbeelden zijn Redis en Memcached. De structuur is flexibel maar biedt geen complexe querymogelijkheden zoals SQL.

AAA

Database

Yarn

Yarn is een alternatieve package manager die vaak sneller is dan npm (v1-5). Het biedt workspaces, plug-and-play (zonder node_modules) en een offline cache. Yarn 2+ (Berry) is een grote herschrijving. Het gebruikt yarn.lock en is compatibel met het npm-register.

AA

Tools

Artisan

Artisan is de command-line interface van Laravel voor ontwikkeltaken. Je genereert boilerplate (controllers, models, migrations), voert migrations uit, wist caches, beheert queues en schrijft eigen commands. Syntax: php artisan <command>. Essentieel voor een efficiënte workflow.

AAA

Tools

Stateless

Stateless betekent dat een server geen toestand (state) tussen requests bijhoudt. Elk request bevat alle benodigde informatie op zichzelf. HTTP is van nature stateless. Voordelen zijn eenvoudiger schalen en cachen. Nadeel: je moet state elders bijhouden, zoals in tokens (JWT), cookies of een gecentraliseerde sessiestore (Redis). REST-API’s zijn doorgaans stateless.

AA

Servers

Memoization

Memoization is een caching-techniek waarbij de resultaten van dure functies worden opgeslagen op basis van hun invoer. Bij dezelfde invoer wordt het gecachede resultaat direct teruggegeven, zonder de berekening opnieuw uit te voeren. Nuttig bij recursieve algoritmen en dure renderfuncties. In React: useMemo en useCallback.

AAA

Performance

Time To First Byte

TTFB is de tijd tussen een HTTP-request en de ontvangst van de eerste byte van de response. Het meet serverresponsiviteit en wordt beïnvloed door verwerkingstijd, databasequeries, netwerkvertraging en CDN-gebruik. Optimaliseer met caching, snellere queries en een CDN.

AAA

Performance

Service Worker

Een service worker is een programmeerbare netwerk-proxy tussen de browser en het netwerk. Deze onderschept requests en kan responses cachen. Zo maak je offline functionaliteit, background sync en pushnotificaties mogelijk – essentieel voor PWA's.

A

Performance

Query Optimization

Query-optimalisatie is het verbeteren van de snelheid en efficiëntie van databasezoekopdrachten. Veelgebruikte technieken zijn: indexen gebruiken op kolommen waar je vaak op zoekt, SELECT A vermijden en alleen de benodigde kolommen opvragen, en resultaten beperken met LIMIT. Een trage query kan een grote impact hebben op de performance van een applicatie, dus optimalisatie is cruciaal bij groeiende datasets.

AAA

Database

Webserver

Een webserver is software die pagina's, afbeeldingen en bestanden via HTTP/HTTPS serveert. Hij verwerkt requests, levert statische of dynamische content en routeert naar application servers. Populaire keuzes zijn Apache en Nginx. Functies: hosting, security (TLS), load-balancing, caching en compressie.

A

Servers

Cache Server

Een cache-server slaat vaak geraadpleegde data tijdelijk op voor snellere levering en lagere back-endload. Typen zijn applicatiecache (Redis, Memcached), HTTP-cache (Varnish) en CDN-cache. Strategieën: TTL, cache invalidation en cache warming. Groot prestatiewinstpunt, cache invalidation blijft lastig.

AA

Servers

Domain Name System

DNS is het systeem dat domeinnamen (example.com) vertaalt naar IP-adressen (93.184.216.34) - het telefoonboek van het internet. Componenten zijn resolvers, gezaghebbende nameservers en rootservers. Caching versnelt vervolgrequests. DNS is cruciale infrastructuur en een aanvalsvector.

A

Netwerk

Domain Name System Security Extensions

DNSSEC voegt digitale handtekeningen toe aan DNS-records om te controleren of antwoorden echt van de juiste nameserver komen. Hiermee wordt voorkomen dat aanvallers DNS-antwoorden vervalsen en bezoekers doorsturen naar nep-websites (DNS-spoofing). DNSSEC bevestigt de herkomst en integriteit van DNS-gegevens, maar versleutelt het verkeer zelf niet.

AAA

Netwerk